TalentJR apps
Textbook: मराठी सुलभभारती – इयत्ता सहावी (Balbharati, official free PDF) · pages 71–76
शाळेच्या स्नेहसंमेलनात महाराष्ट्राच्या लोककलांचा कार्यक्रम झाला — भूपाळी, ओवी, वासुदेव, अभंग, पोवाडा, भारूड आणि गोंधळ. (A school function showing Maharashtra's folk arts.) सोपा अर्थ, नवीन शब्द आणि English help.
🌐 Google Translate: English हिंदी ગુજરાતી ಕನ್ನಡ తెలుగు தமிழ் বাংলা ↩ Original
शाळेच्या वार्षिक स्नेहसंमेलनात 'आपली संस्कृती, आपल्या परंपरा' हा रंगीत कार्यक्रम झाला. सुरुवातीला शाळेच्या परिसरात ग्रंथदिंडी निघाली. (Annual day with a book procession.)
कार्यक्रम 'घनश्याम सुंदरा' या भूपाळीने सुरू झाला. नंतर नऊवारी साडी नेसलेल्या दोन मुलींनी जात्यावर दळताना ओवी म्हटली.
मग वासुदेव नाचत-गात आला — मोरपिसांची टोपी, हातात टाळ-चिपळ्या. त्यानंतर कीर्तनकाराच्या वेशात एका विद्यार्थ्याने संत तुकारामांचा अभंग गायला.
नंतर छत्रपती शिवाजी महाराजांचा वीररसपूर्ण पोवाडा झाला आणि प्रेक्षकांनी महाराजांचा जयजयकार केला. संत एकनाथांचे 'विंचू चावला' हे भारूड सादर झाले.
शेवटी 'गोंधळ' हे लोकनृत्य झाले. या कार्यक्रमातून मुलांना महाराष्ट्राच्या लोकपरंपरांची ओळख झाली आणि त्यांना महाराष्ट्राचा अभिमान वाटला.
Get a ✓ Verified tutor for “आपली संस्कृती, आपल्या परंपरा” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
चित्र-कोडे: 'मुकुट डोक्यावर, हातात चिपळ्या, गाण्यातून आनंद देतो सर्वांना' — कोण? (Who is it?)
Answer: वासुदेव.
| शब्द | अर्थ (meaning) | पाठात |
|---|---|---|
| ग्रंथदिंडी | पुस्तकांची मिरवणूक | कार्यक्रमापूर्वी शाळेच्या परिसरात |
| भूपाळी | पहाटेचे मंगल गीत | 'घनश्याम सुंदरा' — पहिला कार्यक्रम |
| ओवी | जात्यावरचे गाणे | नऊवारी नेसलेल्या दोन मुली |
| वासुदेव | नाचत-गात येणारा, टाळ-चिपळ्या | 'वासुदेव आला' गाणे |
| अभंग | संत तुकाराम — 'वृक्षवल्ली' | कीर्तनकाराच्या वेशात विद्यार्थी |
| पोवाडा | शिवाजी महाराजांचा पराक्रम | प्रेक्षकांचा जयजयकार |
| भारूड | संत एकनाथ — 'विंचू चावला' | प्रेक्षकांची वाहवा |
| गोंधळ | लोकनृत्य — देवी भवानी | कार्यक्रमाचा शेवट |
Solve each one in your notebook first. Then open the solution and compare every step.
1. स्तंभ जुळवा: (अ) भूपाळी (आ) पोवाडा (इ) जात्यावरच्या ओव्या (ई) अभंग (उ) भारूड — (१) संतांची भक्ती व समाजविचार सांगणारी रचना (२) दळताना स्त्रियांची लोकगीते (३) पहाटेचे मंगलगीत (४) नैतिक शिकवण देणारे रूपकात्मक नाट्यगीत (५) शौर्याची स्तुती करणारे गीत
Answer: (अ)-(३), (आ)-(५), (इ)-(२), (ई)-(१), (उ)-(४).
2. जोड्या लावा: (अ) अंगरखा (आ) शेला (इ) मोरपिसांची टोपी (ई) झोळी — (१) गळ्यात (२) अंगात (३) खांद्यावर (४) डोक्यावर. आणि शब्द पूर्ण करा: लो..ला, की..र्त..र, स..ज प्र..धन, वी..र स..र्ण, ज..ज..का..
Answer: (अ)-(२) अंगात, (आ)-(१) गळ्यात, (इ)-(४) डोक्यावर, (ई)-(३) खांद्यावर. शब्द: लोककला, कीर्तनकार, समाजप्रबोधन, वीररसपूर्ण, जयजयकार.
3. शब्दकोड्यातील वाद्यांची नावे शोधा (झां ड फ सं / ज ढो ल ब / वी णा टा ळ / तु ण तु णे).
Answer: झांज, डफ, ढोल, संबळ, वीणा, टाळ, तुणतुणे.
4. ओळींचा अर्थ तुमच्या शब्दांत लिहा: 'जाते फिरते फिरते, आई तुझी आठवण येते...' (ओवी)
Answer: नमुना उत्तर: जात्यावर दळताना जाते गोल फिरते, तेव्हा सासरी असलेल्या मुलीला आपल्या आईची आठवण येते. माहेरचे प्रेम तिला झाडाच्या थंडगार सावलीसारखे सुखद वाटते.
5. तुमच्या शाळेत झालेल्या एखाद्या सांस्कृतिक कार्यक्रमाविषयी ४-५ वाक्ये लिहा.
Answer: नमुना उत्तर: आमच्या शाळेत २६ जानेवारीला सांस्कृतिक कार्यक्रम झाला. सुरुवात स्वागतगीताने झाली. माझ्या वर्गाने कोळीनृत्य सादर केले. मला लेझीम पथक सगळ्यात जास्त आवडले, कारण सगळे एका तालात खेळत होते. कार्यक्रमातून आपल्या परंपरांची माहिती मिळाली.
Read the question, answer it in your head, then tap the card to check. 20 cards.
15 questions. Tap an option — you will see at once if it is right and why.
1. कार्यक्रमाची सुरुवात कशाने झाली?
Answer: D. It began with the morning song.
2. 'वृक्षवल्ली आम्हा सोयरे' हा अभंग कोणाचा?
Answer: D. Sant Tukaram.
3. भूपाळी म्हणजे…
Answer: B. Morning auspicious song.
4. जात्यावर दळताना गायली जाणारी गीते…
Answer: C. Ovi.
5. वासुदेवाची टोपी कशाची असते?
Answer: A. Peacock feathers.
6. वासुदेव खांद्यावर काय घेतो?
Answer: B. Bag on the shoulder.
7. पोवाडा म्हणजे…
Answer: A. A ballad of bravery.
8. 'विंचू चावला' भारूड कोणी रचले?
Answer: D. Sant Eknath.
9. कार्यक्रमाचा शेवट कोणत्या लोकनृत्याने झाला?
Answer: B. Gondhal.
10. 'शेला' म्हणजे…
Answer: D. Silk stole.
11. भारूडाचा उद्देश…
Answer: B. Teaching through fun.
12. 'मेघा, तू सर्वांना जीवन देतोस' — अलंकार?
Answer: D. जीवन has two meanings.
13. खालीलपैकी विलोमपद कोणते?
Answer: D. Reads the same both ways.
14. मराठी भाषा गौरव दिन कोणाच्या जन्मदिनी?
Answer: C. 27 February — Kusumagraj.
15. 'स्ने...सं...ल...' हा शब्द पूर्ण करा.
Answer: A. स्नेहसंमेलन = annual gathering.
Get a ✓ Verified tutor for “आपली संस्कृती, आपल्या परंपरा” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
Done with the notes? Revise आपली संस्कृती, आपल्या परंपरा the fun way: match key terms, beat the 60-second lightning round and spot true or false facts. Every game uses only this lesson, so each round is real exam revision.
⭐ 0 XP⏱ सुमारे २५ मिनिटे
Get a ✓ Verified tutor for “आपली संस्कृती, आपल्या परंपरा” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
Sign in free to see the answers to the textbook exercise of आपली संस्कृती, आपल्या परंपरा.
Sign in to see solutionsStuck on a question? Type it, 🎤 speak it or 📷 snap a photo of it and get simple, step-by-step help with “आपली संस्कृती, आपल्या परंपरा” — important questions, a quick quiz, revision notes — in English, मराठी or हिंदी.
Sign in with Google to ask the AI tutor. It's free — 20 questions a day, one TalentJR account.
Sign in to askPrefer a real teacher? TalentJR teachers take live online classes anywhere in India. Tell us what you need and our team will call you with timings and fees.