TalentJR apps
Textbook: मराठी सुलभभारती – इयत्ता सातवी (Balbharati, official free PDF) · pages 1
जगदीश खेबूडकर यांची शाळेसाठीची प्रार्थना — आपल्या शाळेला (ज्ञानमंदिराला) नमस्कार करून मुले देवाकडे शक्ती, भक्ती, विद्या आणि चांगले गुण मागतात. (A school prayer full of love and gratitude.) सोपा अर्थ, नवीन शब्द आणि English help.
🌐 Google Translate: English हिंदी ગુજરાતી ಕನ್ನಡ తెలుగు தமிழ் বাংলা ↩ Original
ही प्रार्थना कवी जगदीश खेबूडकर यांनी लिहिली आहे. (A prayer by poet Jagdish Khebudkar.) वर्गात सगळ्यांनी मिळून तालासुरात आणि हातवारे करत ती म्हणायची आहे.
प्रार्थनेच्या सुरुवातीला मुले शाळेला 'ज्ञानमंदिर' म्हणतात आणि तिला नमस्कार करतात. शाळा म्हणजे सत्य, चांगुलपणा आणि सौंदर्य यांचे घर आहे, असे ते मानतात. (School = temple of knowledge.)
पहिल्या कडव्यात मुले बोलण्याचे सामर्थ्य आणि मनात खरी भक्ती मागतात. आम्ही लहान पाखरे आहोत, आम्हांला पुढे जाण्यासाठी पंख दे, असे ते म्हणतात.
दुसऱ्या कडव्यात मुले विद्येचे धन मागतात. मनात एकच आवड आणि एकच ध्येय असू दे; दयाळू देवाने आमची नाव पलीकडच्या किनाऱ्यावर पोहोचवावी, अशी त्यांची इच्छा आहे.
तिसऱ्या कडव्यात मुले म्हणतात — आम्ही प्रामाणिक, गुणी आणि हुशार होऊ, आणि आमच्या कामाची कीर्ती आकाशाइतकी उंच जाऊ दे. या प्रार्थनेत शाळेबद्दल प्रेम, जिव्हाळा आणि कृतज्ञता दिसते.
Get a ✓ Verified tutor for “प्रार्थना” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
'प्रगतीचे पंख दे चिमणपाखरा' या ओळीचा अर्थ काय?
Answer: आम्ही लहान पाखरांसारखी मुले आहोत; आम्हांला पुढे जाण्याची, प्रगती करण्याची ताकद दे. (Give us little ones wings to progress.)
'एक छंद, एक ध्यास' म्हणजे काय?
Answer: मन इकडे-तिकडे न भटकता एकाच चांगल्या ध्येयावर (शिक्षणावर) लक्ष असू दे.
| शब्द | अर्थ (meaning) | पाठात |
|---|---|---|
| धृपद | शाळेला (ज्ञानमंदिराला) नमस्कार | सत्य, शिव, सुंदर |
| कडवे १ — ओळ १ | शब्दांची शक्ती दे | power of words |
| कडवे १ — ओळ २, ३ | भक्ती आणि प्रगतीचे पंख दे | wings to progress |
| कडवे २ | विद्याधन, एक छंद, एक ध्यास | नाव पैलतीरी ने |
| कडवे ३ — ओळ १, २ | नीतिमंत, कलागुणी, बुद्धिमंत होऊ | promise |
| कडवे ३ — ओळ ३ | कीर्तीचा कळस आकाशाइतका उंच | fame reaches the sky |
Solve each one in your notebook first. Then open the solution and compare every step.
1. प्रार्थनेत मुले देवाकडे कोणकोणत्या गोष्टी मागतात? यादी करा.
Answer: बोलण्याची (शब्दांची) शक्ती, मनापासून भक्ती, प्रगतीसाठी पंख, विद्येचे धन, एक छंद व एक ध्यास, आणि जीवनाची नाव पैलतीरी पोहोचावी; शेवटी आपली कीर्ती आकाशाइतकी उंच जावी.
2. कवीने शाळेला 'ज्ञानमंदिर' का म्हटले असावे?
Answer: मंदिर हे पवित्र ठिकाण असते आणि तिथे आपण नम्रपणे जातो. शाळेत आपल्याला ज्ञान मिळते, चांगले संस्कार मिळतात. म्हणून शाळाही मंदिरासारखीच पवित्र आहे, असे कवीला वाटते.
3. जोड्या लावा: (१) विद्याधन (२) पैलतीर (३) नीतिमंत (४) अंबर
Answer: १ — विद्येची संपत्ती; २ — पलीकडचा किनारा; ३ — चांगल्या वागणुकीचा; ४ — आकाश.
4. प्रार्थनेतील यमक जुळणारे शब्द शोधा.
Answer: ज्ञानमंदिरा – सुंदरा – चिमणपाखरा – दयासागरा – अंबरा; अम्हांस – ध्यास; नीतिमंत – बुद्धिमंत; शक्ती – भक्ती.
5. नमुना उत्तर: तुमच्या शाळेबद्दल तुम्हांला काय वाटते? चार-पाच वाक्ये लिहा.
Answer: नमुना उत्तर: माझी शाळा मला दुसऱ्या घरासारखी वाटते. इथे शिक्षक आम्हांला प्रेमाने शिकवतात. मला इथे खूप मित्र-मैत्रिणी मिळाले. खेळ, गाणी आणि सहली यांमुळे शाळा आनंदी वाटते. माझ्या शाळेने मला चांगले वागायला शिकवले, म्हणून मी शाळेचा नेहमी आभारी आहे.
Read the question, answer it in your head, then tap the card to check. 20 cards.
15 questions. Tap an option — you will see at once if it is right and why.
1. 'प्रार्थना' चे कवी…
Answer: B. Jagdish Khebudkar.
2. प्रार्थनेत 'ज्ञानमंदिर' म्हणजे…
Answer: C. The school is the temple of knowledge.
3. खेबूडकरांनी मोठ्या प्रमाणात गाणी कशासाठी लिहिली?
Answer: A. For Marathi films.
4. मुले स्वतःला कोणत्या नावाने संबोधतात?
Answer: B. Little birds — the children.
5. मुलांना कसले पंख हवे आहेत?
Answer: C. Wings of progress.
6. दुसऱ्या कडव्यात कोणते धन मागितले आहे?
Answer: C. Wealth of knowledge.
7. 'दयासागर' म्हणजे…
Answer: A. Ocean of mercy = God.
8. 'पैलतीर' म्हणजे…
Answer: B. The other shore.
9. मुले कसे होण्याचे वचन देतात?
Answer: B. Moral, talented and wise.
10. कीर्तीचा कळस कुठे जावा?
Answer: C. High up to the sky.
11. 'शब्दरूप शक्ती' म्हणजे…
Answer: D. Power of words.
12. 'एक छंद, एक ध्यास' यातून काय सुचवले आहे?
Answer: B. Focus on one aim.
13. प्रार्थनेत कोणती भावना व्यक्त झाली आहे?
Answer: A. Love and gratitude for school.
14. खालीलपैकी यमक जुळणारी जोडी…
Answer: D. Both end in -मंत.
15. 'अंबर' चा अर्थ…
Answer: B. Sky.
Get a ✓ Verified tutor for “प्रार्थना” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
Done with the notes? Revise प्रार्थना the fun way: match key terms, beat the 60-second lightning round and spot true or false facts. Every game uses only this lesson, so each round is real exam revision.
⭐ 0 XP⏱ सुमारे १५ मिनिटे
Get a ✓ Verified tutor for “प्रार्थना” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
Sign in free to see the answers to the textbook exercise of प्रार्थना.
Sign in to see solutionsStuck on a question? Type it, 🎤 speak it or 📷 snap a photo of it and get simple, step-by-step help with “प्रार्थना” — important questions, a quick quiz, revision notes — in English, मराठी or हिंदी.
Sign in with Google to ask the AI tutor. It's free — 20 questions a day, one TalentJR account.
Sign in to askPrefer a real teacher? TalentJR teachers take live online classes anywhere in India. Tell us what you need and our team will call you with timings and fees.