TalentJR apps
Textbook: मराठी सुलभभारती – इयत्ता सहावी (Balbharati, official free PDF) · pages 12–15
पद्मा गोळे यांची कविता — महाराष्ट्राच्या मुली अभिमानाने सांगतात: मराठी आमची आई, सह्याद्री-नद्या आमचे माहेर आणि देशसेवा हा आमचा बाणा! (Proud daughters of Maharashtra.) सोपा अर्थ, लिंग, शब्दांच्या जाती आणि English help.
🌐 Google Translate: English हिंदी ગુજરાતી ಕನ್ನಡ తెలుగు தமிழ் বাংলা ↩ Original
'आम्ही महाराष्ट्रकन्या' ही कविता पद्मा गोळे यांनी लिहिली आहे. (A poem by Padma Gole.) महाराष्ट्राच्या मुली आपल्या भाषेबद्दल आणि भूमीबद्दल अभिमानाने बोलतात.
मुली म्हणतात — मराठी ही आमची आई आहे आणि मराठी भूमीवरचे प्रेम आम्हाला स्वर्गापेक्षाही मोठे वाटते.
सह्याद्रीचा काळा कडा, कळसूबाईचे शिखर आणि कृष्णा, भीमा, गोदावरी या नद्या — हे सगळे आमचे माहेर (मायेचे घर) आहे.
संत मुक्ताबाई आणि संत जनाबाई भक्तीने पहाट जागी करतात; जिजाबाई आणि राणी लक्ष्मीबाई आम्हाला स्वातंत्र्याचा धडा देतात.
आम्हाला जाईच्या नाजूक कळ्या म्हटले तरी मातृभूमीसाठी आम्ही हातांची ढाल करू. सगळ्या भारताची सेवा करणे हा आमचा मराठी स्वभाव आहे; देशासाठी जीवाची पर्वा आम्ही करत नाही.
Get a ✓ Verified tutor for “आम्ही महाराष्ट्रकन्या” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
'करू हातांचीहि ढाल, बाळ बांधूनिया पाठी' — ही ओळ कोणाची आठवण करून देते?
Answer: ही ओळ झाशीची राणी लक्ष्मीबाई यांच्या पराक्रमाची आठवण करून देते.
'गोदावरी, सुंदर, त्याला, पळतो' — प्रत्येक शब्दाची जात ओळखा.
Answer: गोदावरी — नाम; सुंदर — विशेषण; त्याला — सर्वनाम; पळतो — क्रियापद.
| कडवे / शब्द | अर्थ (meaning) | मुद्दा |
|---|---|---|
| कडवे १ | मराठी आमची आई; मराठी भूमी स्वर्गापेक्षा प्रिय | भाषा व भूमीचे प्रेम |
| कडवे २ | सह्याद्री, कळसूबाई, कृष्णा-भीमा-गोदावरी = आमचे माहेर | महाराष्ट्राचा निसर्ग |
| कडवे ३ | मुक्ताबाई, जनाबाई — भक्ती; जिजाबाई, लक्ष्मीबाई — स्वातंत्र्य | थोर स्त्रिया |
| कडवे ४ | नाजूक कळ्या असलो तरी हातांची ढाल करू | धैर्य |
| कडवे ५ | सगळ्या भारताची सेवा हा मराठी बाणा | देशप्रेम |
| ढाल | shield | हाताची ढाल करणे |
| बाणा | मूळ स्वभाव — spirit | बाणा आमुचा मराठी |
| माहेर | मुलीचे आईवडिलांचे घर — maternal home | आमुचे माहेर |
Solve each one in your notebook first. Then open the solution and compare every step.
1. आकृतिबंध पूर्ण करा: (अ) पहाट भक्तिमय करणाऱ्या (आ) स्वातंत्र्याची गीते शिकवणाऱ्या.
Answer: (अ) संत मुक्ताबाई, संत जनाबाई. (आ) राजमाता जिजाबाई, राणी लक्ष्मीबाई.
2. एका वाक्यात उत्तरे लिहा: (अ) पर्वताचे नाव? (आ) शिखराचे नाव? (इ) नद्यांची नावे?
Answer: (अ) कवितेत सह्याद्री पर्वताचे नाव आले आहे. (आ) कवितेत कळसूबाई शिखराचे नाव आले आहे. (इ) कवितेत कृष्णा, भीमा आणि गोदावरी या नद्यांची नावे आली आहेत.
3. 'अवघ्या भारताची सेवा… सर्वांसाठी देशासाठी' — या ओळींचा अर्थ तुमच्या शब्दांत लिहा.
Answer: फक्त महाराष्ट्राचीच नव्हे तर संपूर्ण भारताची सेवा करणे हा आमचा मराठी स्वभाव आहे. सगळ्या लोकांच्या भल्यासाठी आणि देशासाठी गरज पडली तर आम्ही आमच्या जीवाचीही पर्वा करणार नाही.
4. (अ) 'करू हातांचीहि ढाल, बाळ बांधूनिया पाठी' ही ओळ कोणाच्या पराक्रमाची आठवण करून देते? (आ) कवितेत अभिमान वाटावा अशा कोणत्या व्यक्ती आणि ठिकाणे आली आहेत? (इ) 'आम्हांला आमची मायमराठी भूमी खूप आवडते' — या अर्थाची ओळ सांगा.
Answer: (अ) झाशीची राणी लक्ष्मीबाई. (आ) व्यक्ती: संत मुक्ताबाई, संत जनाबाई, जिजाबाई, राणी लक्ष्मीबाई; ठिकाणे: सह्याद्रीचा कडा, कळसूबाई शिखर, कृष्णा, भीमा, गोदावरी नद्या. (इ) 'स्वर्गाहुनीही आम्हांला माया मराठी भूमीची' — पहिल्या कडव्यातील शेवटच्या दोन ओळी.
5. खेळू या शब्दांशी: (१) अकारविल्हे क्रम लावा — कन्या, माय, पहाट, भूमी, हात. (२) पुल्लिंग, स्त्रीलिंग, नपुंसकलिंग असे वर्गीकरण करा.
Answer: (१) कन्या, पहाट, भूमी, माय, हात. (२) पुल्लिंग: मुलगा, पक्षी, शिक्षक, चेंडू, कुत्रा, मित्र, वाघ, बैल, फुगा, मोर. स्त्रीलिंग: शाळा, मुलगी, गाय, शिक्षिका, वाघीण, खुर्ची, पिशवी. नपुंसकलिंग: पुस्तक, बाळ, घर, विमान, गाव.
6. शब्दांचे नाम, सर्वनाम, विशेषण, क्रियापद असे वर्गीकरण करा: हिमालय, त्याला, सुंदर, होता, माझा, मला, गुबगुबीत, रंगीबेरंगी, पळतो, चालतो, आंबट, चविष्ट, रसरशीत, निळेशार, वागतो, आठवतो, गोदावरी, कळसूबाई, सरिता, आम्हांला.
Answer: नाम: हिमालय, गोदावरी, कळसूबाई, सरिता. सर्वनाम: त्याला, माझा, मला, आम्हांला. विशेषण: सुंदर, गुबगुबीत, रंगीबेरंगी, आंबट, चविष्ट, रसरशीत, निळेशार. क्रियापद: होता, पळतो, चालतो, वागतो, आठवतो.
Read the question, answer it in your head, then tap the card to check. 20 cards.
15 questions. Tap an option — you will see at once if it is right and why.
1. 'आम्ही महाराष्ट्रकन्या' च्या कवयित्री…
Answer: C. Padma Gole.
2. कवितेत कोणत्या पर्वताचा उल्लेख आहे?
Answer: B. Sahyadri.
3. कवितेतील शिखर…
Answer: A. Kalsubai.
4. कवितेत न आलेली नदी कोणती?
Answer: A. Narmada is not in the poem.
5. पहाट भक्तिमय कोण करतात?
Answer: B. Sant Muktabai and Sant Janabai.
6. स्वातंत्र्याची गीते कोण शिकवतात?
Answer: C. Jijabai and Rani Laxmibai.
7. मुली मराठी भूमीची माया कशापेक्षा मोठी मानतात?
Answer: C. More than heaven.
8. 'बाणा' चा अर्थ…
Answer: D. Basic nature / spirit.
9. 'प्राण तळहातावर घेणे' म्हणजे…
Answer: D. To risk one's life.
10. 'करू हातांचीहि ढाल, बाळ बांधूनिया पाठी' — कोणाची आठवण?
Answer: D. Rani Laxmibai of Jhansi.
11. वर्णमालेनुसार पहिला शब्द कोणता? (माय, कन्या, हात, पहाट)
Answer: D. क comes first.
12. 'शिक्षिका' कोणत्या लिंगात?
Answer: C. Feminine.
13. 'घर' कोणत्या लिंगात?
Answer: A. Neuter — ते घर.
14. 'रसरशीत' ही शब्दाची कोणती जात?
Answer: A. It describes a noun — adjective.
15. खालीलपैकी अविकारी जात कोणती?
Answer: C. Avyay words do not change.
Get a ✓ Verified tutor for “आम्ही महाराष्ट्रकन्या” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
Done with the notes? Revise आम्ही महाराष्ट्रकन्या the fun way: match key terms, beat the 60-second lightning round and spot true or false facts. Every game uses only this lesson, so each round is real exam revision.
⭐ 0 XP⏱ सुमारे २५ मिनिटे
Get a ✓ Verified tutor for “आम्ही महाराष्ट्रकन्या” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
Sign in free to see the answers to the textbook exercise of आम्ही महाराष्ट्रकन्या.
Sign in to see solutionsStuck on a question? Type it, 🎤 speak it or 📷 snap a photo of it and get simple, step-by-step help with “आम्ही महाराष्ट्रकन्या” — important questions, a quick quiz, revision notes — in English, मराठी or हिंदी.
Sign in with Google to ask the AI tutor. It's free — 20 questions a day, one TalentJR account.
Sign in to askPrefer a real teacher? TalentJR teachers take live online classes anywhere in India. Tell us what you need and our team will call you with timings and fees.