TalentJR apps
Textbook: मराठी सुलभभारती – इयत्ता सातवी (Balbharati, official free PDF) · pages 15–16
आयेशा नावाची मुलगी आपल्या दादाला पत्र लिहून शाळेच्या सहलीचा अनुभव सांगते — सोलापूरजवळच्या माळढोक अभयारण्यात तिने दुर्मीळ माळढोक पक्षी जवळून पाहिला. (A sister's letter about a school trip to a bird sanctuary.) सोपा अर्थ, पत्रलेखन, संवादाची साधने, शब्दकोडे आणि English help.
🌐 Google Translate: English हिंदी ગુજરાતી ಕನ್ನಡ తెలుగు தமிழ் বাংলা ↩ Original
हा पाठ एक अनौपचारिक (घरगुती) पत्र आहे. आयेशा आपल्या मोठ्या भावाला, म्हणजे दादाला, पत्र लिहिते. पत्रावर दिनांक २५.०१.२०२२ आहे. (An informal letter from Ayesha to her elder brother.)
विज्ञान केंद्राने शाळेत पक्ष्यांवरची एक चित्रफीत दाखवली होती. ती पाहून आणि माहिती ऐकून मुलांनी या वर्षीची सहल एखाद्या अभयारण्यातच न्या, असा शिक्षकांकडे हट्ट धरला.
सहल पहाटे निघाली आणि सोलापूर-बार्शी रस्त्यावर सुमारे बावीस किलोमीटरवरच्या नान्नज गावाजवळील माळढोक अभयारण्यात पोहोचली. माळढोक हा नष्ट होत चाललेला सुंदर पक्षी वाचवण्यासाठी वनविभागाने हे अभयारण्य जाहीर केले आहे, असे सरांनी सांगितले.
माळढोक शेतातील किडे खातो, म्हणून तो शेतकऱ्याचा मित्र आहे. तो वर्षातून एकदाच अंडी घालतो आणि कधी इतर प्राणी अंडी तुडवतात, म्हणून त्यांची संख्या कमी आहे. मुलांनी माळढोकासोबत चंडोल, माळटिटवी असे पक्षीही पाहिले; फोटो काढायला वनखात्याची आधी परवानगी लागते हेही समजले.
पक्षी पर्यावरणाचे संतुलन राखतात, प्रदूषण कमी करतात आणि बिया दूरवर नेतात. सहल अविस्मरणीय झाली. शेवटी आयेशा दादाची खुशाली विचारते आणि लवकर उत्तर पाठवायला सांगते.
Get a ✓ Verified tutor for “दादास पत्र” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
अभयारण्यात फिरताना आयेशाला दादाची आठवण का आली?
Answer: दादालाही पक्षी खूप आवडतात, म्हणून पक्षी पाहताना आयेशाला त्याची आठवण आली.
मित्राला पत्र लिहिताना सुरुवात आणि शेवट कसा कराल?
Answer: सुरुवात: 'प्रिय समीर, सप्रेम नमस्कार.' शेवट: 'तुझा मित्र, अमित.'
| शब्द | अर्थ (meaning) | पाठात |
|---|---|---|
| शाळेत | विज्ञान केंद्राची पक्ष्यांवरील चित्रफीत | मुलांचा अभयारण्यासाठी हट्ट |
| सहलीचा दिवस — पहाट | सहल निघाली | सोलापूर-बार्शी मार्ग |
| नान्नज | माळढोक अभयारण्यात पोहोचले | सुमारे २२ कि.मी. |
| अभयारण्यात | सरांची माळढोकविषयी माहिती | शेतकऱ्याचा मित्र |
| पक्षी निरीक्षण | माळढोक, चंडोल, माळटिटवी पाहिले | फोटोसाठी परवानगी |
| २५.०१.२०२२ | आयेशाने दादाला पत्र लिहिले | खुशाली विचारली |
Solve each one in your notebook first. Then open the solution and compare every step.
1. स्वाध्याय प्र. १ (अ): विद्यार्थ्यांनी अभयारण्यात सहलीला जाण्याचा हट्ट का धरला?
Answer: विज्ञान केंद्राने शाळेत पक्ष्यांवरची चित्रफीत दाखवली आणि ताई-दादांनी पक्ष्यांची माहिती सांगितली. ते पाहून-ऐकून पक्षी प्रत्यक्ष पाहण्याची इच्छा झाली, म्हणून मुलांनी अभयारण्यात सहल न्यायचा हट्ट धरला.
2. स्वाध्याय प्र. १ (आ): अभयारण्यात फिरताना सरांनी माळढोकाबद्दल काय सांगितले?
Answer: माळढोक हा अतिशय देखणा पक्षी भारतातून नष्ट होत चालला आहे; त्याला वाचवण्यासाठी वनविभागाने हे अभयारण्य जाहीर केले. तो शेतातील किडे खातो, म्हणून शेतकऱ्याचा मित्र आहे. तो वर्षातून एकदाच अंडी घालतो आणि इतर प्राणी अंडी तुडवतात, म्हणून त्याची संख्या कमी आहे.
3. माहिती मिळवूया: संवादाच्या साधनांचे एकतर्फी आणि दुतर्फी असे वर्गीकरण करा — फॅक्स, पत्र, ई-मेल, मोबाईल, आंतरजाल, रेडिओ, वर्तमानपत्र, मोबाईल संदेश, चर्चा, मुलाखत, जाहिरात, भाषण, संभाषण.
Answer: नमुना उत्तर: एकतर्फी — रेडिओ, वर्तमानपत्र, जाहिरात, भाषण. दुतर्फी — मोबाईल, चर्चा, मुलाखत, संभाषण, ई-मेल, आंतरजाल, पत्र, फॅक्स, मोबाईल संदेश (यांना उत्तर पाठवता येते).
4. शब्दकोडे: चौकोनातील अक्षरांतून (उभ्या, आडव्या, तिरप्या) क्रियाविशेषण अव्यये शोधा.
Answer: थोडासा, मोजके, काही, हळू, आज, जरा, सावकाश, अनेकदा, कदाचित, तिकडे, खाली.
5. नमुना उत्तर: पक्ष्यांची संख्या वाढवण्यासाठी तुम्ही काय करू शकता? यादी करा.
Answer: नमुना उत्तर: (१) उन्हाळ्यात गच्चीवर पाण्याचे भांडे ठेवीन. (२) झाडे लावीन आणि त्यांची काळजी घेईन. (३) घरटी मोडणार नाही, अंडी हाताळणार नाही. (४) पक्ष्यांना पिंजऱ्यात ठेवणार नाही. (५) फटाके आणि मोठा आवाज टाळीन.
6. उपक्रम (नमुना): तुम्ही भेट दिलेल्या पर्यटनस्थळाचे वर्णन करणारे पत्र मित्राला लिहा.
Answer: नमुना उत्तर: दिनांक: १०.११.२०२६. प्रिय सोहम, सप्रेम नमस्कार. मागच्या आठवड्यात आम्ही रायगड किल्ला पाहायला गेलो होतो. रोपवेने वर जाताना खालची दरी फार सुंदर दिसत होती. गडावर महाराजांची समाधी आणि जुनी बाजारपेठ पाहिली. तिथला गार वारा आणि इतिहासाच्या गोष्टी मला खूप आवडल्या. तू पुढच्या सुट्टीत नक्की ये, आपण पुन्हा जाऊ. घरी सर्वांना नमस्कार सांग. तुझा मित्र, आदित्य.
Read the question, answer it in your head, then tap the card to check. 20 cards.
15 questions. Tap an option — you will see at once if it is right and why.
1. पत्र लिहिणारी मुलगी…
Answer: C. Ayesha.
2. पत्र कोणाला आहे?
Answer: C. To her elder brother.
3. माळढोक अभयारण्य कोणत्या गावाजवळ आहे?
Answer: C. Nannaj, near Solapur.
4. नान्नज कोणत्या मार्गावर आहे?
Answer: B. Solapur–Barshi road.
5. मुलांनी अभयारण्यात सहलीचा हट्ट का धरला?
Answer: D. After the bird film.
6. माळढोक शेतकऱ्याचा मित्र का?
Answer: D. Eats insects in fields.
7. माळढोक वर्षातून किती वेळा अंडी घालतो?
Answer: B. Only once a year.
8. पक्ष्यांचे फोटो काढण्यापूर्वी काय लागते?
Answer: D. Forest department permission.
9. माळढोकाबरोबर कोणते पक्षी दिसले?
Answer: A. Chandol and Maltitvi.
10. 'अविभाज्य' म्हणजे…
Answer: C. Inseparable.
11. पत्राचा प्रकार…
Answer: B. Informal family letter.
12. मित्राला पत्राचा योग्य मायना…
Answer: A. Prriya … saprem namaskar.
13. खालीलपैकी एकतर्फी संवादाचे साधन…
Answer: A. Radio only sends.
14. खालीलपैकी दुतर्फी संवादाचे साधन…
Answer: D. Both can talk.
15. पत्र कोणत्या दिनांकाचे आहे?
Answer: B. 25 January 2022.
Get a ✓ Verified tutor for “दादास पत्र” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
Done with the notes? Revise दादास पत्र the fun way: match key terms, beat the 60-second lightning round and spot true or false facts. Every game uses only this lesson, so each round is real exam revision.
⭐ 0 XP⏱ सुमारे २० मिनिटे
Get a ✓ Verified tutor for “दादास पत्र” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.
Sign in free to see the answers to the textbook exercise of दादास पत्र.
Sign in to see solutionsStuck on a question? Type it, 🎤 speak it or 📷 snap a photo of it and get simple, step-by-step help with “दादास पत्र” — important questions, a quick quiz, revision notes — in English, मराठी or हिंदी.
Sign in with Google to ask the AI tutor. It's free — 20 questions a day, one TalentJR account.
Sign in to askPrefer a real teacher? TalentJR teachers take live online classes anywhere in India. Tell us what you need and our team will call you with timings and fees.