संतवाणीClass 7 Marathi Chapter 14 Notes – Maharashtra Board

Textbook: मराठी सुलभभारती – इयत्ता सातवी (Balbharati, official free PDF) · pages 52–55

दोन अभंग — संत जनाबाई यांचा आईच्या मायेचा अभंग (विठ्ठल आमची आई) आणि संत तुकाराम यांचा भोंदू साधूंपासून सावध करणारा अभंग. सोपा भावार्थ, जुने मराठी शब्द, सुविचार, 'आम्ही कथा लिहितो' आणि English help. (Two abhangs by Sant Janabai and Sant Tukaram.)

🌐 Google Translate: English हिंदी ગુજરાતી ಕನ್ನಡ తెలుగు தமிழ் বাংলা

🎧 Listen to the summary

Summary: संतवाणी

या पाठात दोन अभंग आहेत: पहिला संत जनाबाई यांचा आणि दुसरा संत तुकाराम यांचा. (Two devotional poems called abhangs.)

जनाबाईंचा अभंग वात्सल्याचा (आईच्या मायेचा) आहे. पक्षी दूर जाऊनही पिल्लांसाठी दाणा आणतो; घार आकाशात फिरत असूनही पिल्लांजवळ झेपावते; आई कामात गुंतली तरी मन बाळाकडे असते; माकडीण पिलाला पोटाशी धरून झाडांवर फिरते.

तसाच आमचा विठ्ठल आमची आई होऊन मला (जनीला) वेळोवेळी सांभाळतो, असे जनाबाई सांगतात. (God cares for the devotee like a mother.)

तुकारामांच्या अभंगात ढोंगी साधूंवर टीका आहे — वाईट कामे करून स्वतःला साधू म्हणवणारे, अंगाला राख फासून डोळे मिटून पाप करणारे, वरून संन्याशासारखे दिसून आतून सुखांत रमणारे लोक.

अशा भोंदूंची संगत नको, त्यांच्यापासून दूर राहा, असा स्पष्ट संदेश तुकाराम देतात. पाठात तीन सुविचार आणि हरीण-रेल्वेच्या प्रसंगांवरून कथा लिहिण्याचा उपक्रमही आहे.

Key points to remember

  • अभंग १: संत जनाबाई — मराठी संत कवयित्री
  • जनाबाईंच्या भक्तीचा खास विषय: वात्सल्य (आईची माया)
  • उदाहरणे: पक्षी, घार, कामात गुंतलेली आई, वानर (माकडीण)
  • शेवटचा चरण: विठ्ठल माऊली जनीला वेळोवेळी सांभाळते
  • अभंग २: संत तुकाराम — महाराष्ट्रातील थोर संत कवी
  • विषय: भोंदूगिरी (ढोंग) पासून सावध राहा
  • भोंदूची लक्षणे: अंगाला राख, डोळे मिटून पाप, वैराग्याचे सोंग, सुखाचा भोग
  • संदेश: अशा लोकांची संगत टाळा
  • अभंगात संत शेवटी स्वतःचे नाव घेतात — 'जनी', 'तुका म्हणे'
  • सुविचार: संकटांना न घाबरणारा खरा पराक्रमी; मैत्री नात्यापेक्षा श्रेष्ठ; नम्रता सद्गुणांचा पाया
Want a teacher to explain संतवाणी?

Get a ✓ Verified tutor for “संतवाणी” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.

Get a tutor for this chapter →

👩‍🏫 Class 7 Marathi classes — live online, request a call back

Prefer a real teacher? TalentJR teachers take live online classes anywhere in India. Tell us what you need and our team will call you with timings and fees.

Live online classesSmall groups or 1:1 with a teacher, from home, any city.
We call you backOur team asks what your child needs, then shares timings and fees.
Home tutor?We are still building our list of home tutors — ask on the call if there is one near you.

Keep learning