सर्वात्मका शिवसुंदरा (प्रार्थना)Class 9 Marathi Chapter 1 Notes – Maharashtra Board

Textbook: मराठी अक्षरभारती – इयत्ता नववी (Balbharati, official free PDF) · pages 1

कुसुमाग्रज यांची सुंदर प्रार्थना — देव सगळीकडे आहे, कष्ट करणाऱ्यांत, दुःखी लोकांची सेवा करण्यात आणि सत्यासाठी लढणाऱ्यांत तो आहे; तो आपल्याला अंधारातून प्रकाशाकडे नेवो, अशी विनंती. (A prayer asking God to lead us from darkness to light and make us fearless.) सोपा अर्थ, नवीन शब्द आणि English help.

🌐 Google Translate: English हिंदी ગુજરાતી ಕನ್ನಡ తెలుగు தமிழ் বাংলা

🎧 Listen to the summary

Summary: सर्वात्मका शिवसुंदरा (प्रार्थना)

ही प्रार्थना ज्ञानपीठ पुरस्कार मिळालेले थोर कवी कुसुमाग्रज (वि. वा. शिरवाडकर) यांनी लिहिली आहे. वर्गात ती सगळ्यांनी मिळून तालासुरात म्हणायची आहे. (A prayer song.)

सुरुवातीला कवी देवाला नमस्कार करतात — 'सर्वांच्या आत्म्यात असणाऱ्या, कल्याण करणाऱ्या सुंदर देवा, आमचा नमस्कार घे आणि आमचे जीवन अंधारातून प्रकाशाकडे ने.' (From darkness to light.)

पहिल्या कडव्यात कवी सांगतात — देव फुलांत, आकाशात, ताऱ्यांत आणि जगातल्या प्रत्येक चांगल्या धर्मात आहे. तो सगळीकडे आहे, याची जाणीव कवीच्या मनाला आहे.

दुसऱ्या आणि तिसऱ्या कडव्यात देव माणसांच्या कामात दिसतो — शेतात कष्ट करणाऱ्यांसोबत, दुःखी लोकांचे अश्रू पुसताना, निःस्वार्थ सेवेत, न्यायासाठी लढणाऱ्यांच्या हातातील तलवार म्हणून, ध्येयाकडे चालणाऱ्यांच्या मनातील दिवा म्हणून आणि ज्ञान मिळवणाऱ्यांच्या साधनेत.

शेवटच्या कडव्यात कवी म्हणतात — देवा, तुझी करुणा असताना मला कसलीही भीती नाही. मला पुढच्या वाटेवर नेहमी तुझी पावले दिसतील. माझ्या मनात चांगुलपणा (सज्जनपणा) नेहमी जागा ठेव आणि मला निर्भय कर. (Make me good and fearless.)

Key points to remember

  • कवी: कुसुमाग्रज — खरे नाव विष्णु वामन शिरवाडकर (१९१२–१९९९)
  • ज्ञानपीठ पारितोषिक मिळालेले लेखक, कवी आणि नाटककार
  • काव्यसंग्रह: 'जीवनलहरी', 'विशाखा', 'समिधा', 'स्वगत', 'हिमरेषा', 'वादळवेल', 'मारवा', 'किनारा'
  • नाटके: 'वैजयंती', 'राजमुकुट', 'कौंतेय', 'नटसम्राट', 'वीज म्हणाली धरतीला', 'विदूषक'
  • प्रकार: प्रार्थना / गीत — काव्यानंदासाठी, तालासुरात म्हणायचे
  • मुख्य मागणी: 'तिमिरातुनी तेजाकडे' — अंधारातून प्रकाशाकडे ने
  • देव सगळीकडे आहे — निसर्गात, कष्टात, सेवेत, लढ्यात, ज्ञानात
  • 'स्वार्थाविना सेवा' — निःस्वार्थ सेवा हीच देवाची जागा
  • देव करुणेचा सागर (करुणाकर) आहे, म्हणून भीती नाही
  • शेवटची मागणी: मनात सज्जनपणा आणि निर्भयता
Want a teacher to explain सर्वात्मका शिवसुंदरा (प्रार्थना)?

Get a ✓ Verified tutor for “सर्वात्मका शिवसुंदरा (प्रार्थना)” — live online or at home. We aim to suggest up to 3 tutors within 24 hours.

Get a tutor for this chapter →

👩‍🏫 Class 9 Marathi classes — live online, request a call back

Prefer a real teacher? TalentJR teachers take live online classes anywhere in India. Tell us what you need and our team will call you with timings and fees.

Live online classesSmall groups or 1:1 with a teacher, from home, any city.
We call you backOur team asks what your child needs, then shares timings and fees.
Home tutor?We are still building our list of home tutors — ask on the call if there is one near you.

Keep learning